حسابداری به زبان ساده

حسابداری یعنی هر اتفاق مالی را طوری بنویسیم که هم بدانیم پول یا جنس به کجا رفت و هم از کجا آمد. برای همین هر سند دو طرف دارد.

بدهکار

طرفی که «گرفت»: صندوقی که پول در آن آمد، مشتری‌ای که جنس برد و بدهکار شد، هزینه‌ای که پرداخت شد.

بستانکار

طرفی که «داد»: صندوقی که پول از آن رفت، فروشی که درآمد ساخت، فروشنده‌ای که جنس داد و طلبکار شد.

سند حسابداری

یک اتفاق مالی با چند ردیف؛ جمع بدهکار همیشه با جمع بستانکار برابر است.

حساب

جایی که یک نوع چیز در آن جمع می‌شود: صندوق، بانک، فروش کالا، اجاره، …

کدینگ

فهرست همه‌ی حساب‌ها در سه سطح: گروه (مثلاً دارایی‌ها)، کل (موجودی نقد) و معین (صندوق). سند فقط روی معین‌ها زده می‌شود.

تفصیلی

ریزِ یک حساب معین: کدام مشتری، کدام صندوق، کدام حساب بانکی. هر شخص و هر صندوق یک تفصیلی دارد که خودکار ساخته می‌شود.

پنج دسته‌ی حساب

• دارایی‌ها: چیزهایی که دارید یا طلب دارید (صندوق، بانک، موجودی کالا، طلب از مشتری‌ها).
• بدهی‌ها: چیزهایی که بدهکارید (به فروشنده‌ها، مالیات، چک‌های پرداختنی).
• حقوق مالکانه: سرمایه‌ی شما و سودهای جمع‌شده.
• درآمدها: فروش و درآمد خدمات.
• هزینه‌ها و بهای تمام‌شده: آنچه برای کسب درآمد خرج کرده‌اید.

تراز آزمایشی و دفتر حساب

تراز آزمایشی جمع گردش و مانده‌ی همه‌ی حساب‌هاست؛ چون هر سند متوازن است، جمع کل بدهکار و بستانکار همیشه برابر است. دفتر حساب همه‌ی ردیف‌های یک حساب (یا یک تفصیلی، مثلاً یک مشتری) را به ترتیب تاریخ نشان می‌دهد؛ برای پیدا کردن اینکه یک مانده از کجا آمده عالی است.